Belletjes, bobbeltjes, scherpe randjes in glazuur: zo los je het op!

Soms haal je een schaal, mok of bord uit de oven en zie je ineens een vreemd resultaat. Waar je een mooie gladde glazuurlaag verwachtte, zitten nu kleine belletjes, luchtbelletjes of bobbeltjes in het glazuur. Soms zijn het alleen kleine bultjes, maar het kan ook gebeuren dat de belletjes openbarsten. Dan ontstaan er kleine gaatjes of scherpe randjes in het glazuur.

Onze expert op het gebied van keramiek ziet dit soort glazuurproblemen regelmatig voorbij komen. Het is een veelvoorkomend probleem waar zowel beginnende als ervaren keramisten tegenaan kunnen lopen.

Hoe ontstaan deze belletjes in het glazuur?

1. Lucht en gassen die niet kunnen ontsnappen

In de meeste gevallen proberen tijdens het bakken lucht of gassen uit de klei te ontsnappen. Normaal gesproken vloeit de glazuurlaag daarna weer mooi glad. Gebeurt dat niet, dan blijven kleine belletjes of bobbeltjes zichtbaar in het glazuur.

2. Bobbeltjes in nat glazuur gladstrijken

Onze expert ziet regelmatig dat keramisten vertellen dat ze de bobbeltjes zelfs al zagen toen de glazuur nog nat was. Een veelgehoorde tip is om deze bobbeltjes vóór het stoken voorzichtig glad te strijken. Soms voorkomt dat dat de bobbeltjes later uitgroeien tot zichtbare luchtbelletjes.

3. Waarom hetzelfde glazuur toch anders kan uitpakken

Er kan as uit de scherf komt tijdens de glazuurbak. Dat gas probeert door de glazuurlaag heen te breken. Wanneer het glazuur op dat moment al begint dicht te smelten, blijven kleine belletjes, gaatjes of bobbeltjes achter.

4. Andere oorzaken van luchtbelletjes

Ook een te dikke glazuurlaag, een te snelle keramiek biscuit stook of een glazuurbak waarbij het glazuur niet genoeg tijd krijgt om mooi uit te vloeien, kunnen dit soort problemen veroorzaken.

Hoe belletjes, bobbeltjes in glazuur repararen?

Je kunt proberen het werk nog een keer te stoken. Kies voor een rustigere stookcurve, zodat het glazuur meer tijd krijgt om mooi uit te vloeien. Soms smeltende belletjes dan alsnog weg en wordt het oppervlak weer gladder.

Verdwijnen de belletjes niet, dan kan je het werk opnieuw glazuren en daarna nog een keer bakken. Dat kan een mooie verbetering geven, maar helaas niet altijd.

Glazuur repareren met epoxy

Heeft het glazuur van een keramisch voorwerp scheuren, zijn de bubbeltjes niet te herstellen of is er een stukje afgebroken? Dan kun je dit vaak goed repareren met een sterke epoxy. Ons advies is hiervoor het gebruik van de Premium Art epoxy in combinatie met een UV-blocker. Glazuur is een harde, glasachtige laag en epoxy kan hier uitstekend aan hechten.

Maak het oppervlak eerst goed schoon en vetvrij. Zit de beschadiging op een onzichtbare plek? Schuur het glazuur op de plek van de beschadiging heel licht op met schuurpapier (korrel 80-120). Hierdoor hecht de epoxy nog beter. Meng vervolgens de epoxy, breng een dunne laag aan met een kwast of roller op beide delen en druk ze stevig tegen elkaar. Laat de epoxy daarna volledig uitharden.

Gebruik epoxy niet om een complete bodem of het hele glazuur te voorzien van een nieuwe laag. Dat is meestal niet nodig en levert vaak ook geen mooier resultaat op. Door alleen de beschadigde plekjes bij te werken, blijft het oorspronkelijke glazuur zoveel mogelijk behouden.

Hoe kun je glazuurproblemen voorkomen?

Volgens onze expert begint een mooi eindresultaat al voordat de oven aangaat. Zorg ervoor dat het werk volledig droog is, breng het glazuur gelijkmatig aan en verwijder stof voordat je gaat glazuren.

Daarnaast helpt het om de glazuur voldoende tijd te geven om mooi uit te vloeien. Veel keramisten kiezen daarom voor een rustigere stookcurve. Ook wordt vaak geadviseerd om de oven pas te openen wanneer deze goed is afgekoeld. Zo verklein je de kans op nieuwe glazuurproblemen.

Veel keramisten houden precies bij hoe ze een werkstuk hebben gemaakt. Ze noteren welke klei en glazuur ze hebben gebruikt, hoe dik de glazuurlaag was, op welke temperatuur is gestookt en hoe het eindresultaat eruitzag. Door dat steeds op te schrijven, wordt het veel makkelijker om de oorzaak van belletjes, bobbeltjes of andere glazuurproblemen terug te vinden en een volgende keer te voorkomen.